cuda natury

 

O le Pupu-Pu'e

O le Pupu-Pu'e15.01.2012 | Australia i OceaniaPo prostu raj. Wspaniałe wodospady, malownicze jeziorka, nadbrzeżne łuki i klify skalne. A wszystko ukryte w gęstej, tropikalnej dżungli. Tak wygląda O le Pupu-Pu'e na Samoa, pierwszy park narodowy w południowej Oceanii.

 

Nyiragongo

Nyiragongo09.02.2010 | AfrykaJedyny na świecie wulkan o tak płynnej magmie. Z tego powodu jest zarazem w miarę bezpieczny i bardzo groźny. Leży w Demokratycznej Republice Konga, blisko granicy z Rwandą, ale znacznie bardziej zagraża Kongu.

 

Park Narodowy W

Park Narodowy W31.01.2010 | AfrykaTrudno o dziwniejszą nazwę dla parku narodowego. Ale transnarodowy Park Narodowy W w Beninie, Burkinie Faso i Nigrze właśnie tak się nazywa. A nazywa się tak dlatego, że będąca osią parku rzeka Niger przybiera tu kształt litery W.

 

Macquarie

Macquarie13.01.2010 | AntarktydaŻeby w Antarktyce obok polarnych pingwinów żyły tropikalne ibisy i europejskie szpaki, to musi być Macquarie, wyspa ptaków.

 

Kaali

Kaali12.01.2010 | EuropaNiemal idealnie okrągłe jezioro to jedna z największych atrakcji Estonii. Powstało, gdy w VII wieku przed naszą erą z siłą bomby jądrowej uderzył w ziemię meteoryt.

 

Wyspa Hendersona

Wyspa Hendersona07.01.2010 | Australia i OceaniaNietknięta przez człowieka wyspa, zagubiona na krańcu świata, w bezmiarze południowego Pacyfiku. Ale bynajmniej nie raj na ziemi.

 

Mayon

Mayon26.12.2009 | AzjaBez wątpienia to najpiękniejszy wulkan świata. Idealny stożek wznoszący się ponad nadmorską równiną. Ba, nawet z kosmosu wygląda jak niemal idealne koło. A do tego jeden z najaktywniejszych; niemal ciągle z jego wierzchołka unosi się dym.

 

Góry Foja

Góry Foja17.12.2009 | Australia i OceaniaPiszą o nim, że to ostatnie dziewicze miejsce na Ziemi. Jeśli nawet nie ostatnie, to jedno z ostatnich. Naukowcy kilka lat temu odkryli tam kilkadziesiąt nowych, nieznanych nauce gatunków roślin i zwierząt. Jedyne miejsce, gdzie to się może zdarzyć, to Nowa Gwinea.

 

Park Narodowy Hamra

Park Narodowy Hamra12.12.2009 | EuropaCóż takiego jest w małym spłachetku lasu wśród przepastnych szwedzkich puszcz, że powstał tu jeden z pierwszych parków narodowych na świecie?

 

Chimney Rock

Chimney Rock26.11.2009 | Ameryka PółnocnaW środku łagodnie pofalowanej prerii nagle strzela w górę piramida, z której wystaje skalna iglica. Skalny Komin, bo tak się po naszemu nazywa Chimney Rock to jedno z najbardziej znanych miejsc na Dzikim Zachodzie.

 

Toba

Toba19.11.2009 | AzjaNiewiele brakowało, a za jego sprawą ludzie znikliby z powierzchni ziemi. Katastrofalna epoka lodowa wywołana przez wybuch wulkanu Toba spowodowała wymarcie zdecydowanej większości hominidów. Zostało zaledwie kilka tysięcy małpoludów, z których potem rozwinęła się rasa ludzka.

 

Amba Gyszien

Amba Gyszien15.10.2009 | AfrykaMieli tam wszystko, czego dusza zapragnie. Oprócz jednego: możliwości opuszczenia tego miejsca. Pretendenci do tronu cesarskiego właśnie na tej górze spędzali życie. Niejednokrotnie całe...

 

Cetina

Cetina25.07.2009 | EuropaSpokojna, leniwa rzeka rozrywa potężne nadmorskie masywy górskie Mosor i Biokovo. I wymyka się z pułapki polja.

 

Finaliści plebiscytu na nowe siedem cudów natury

Finaliści plebiscytu na nowe siedem cudów natury21.07.2009 | AktualnościZnamy już finalistów plebiscytu na nowe siedem cudów natury. Z listy 77 półfinalistów do finału wybrano 28 miejsc. Wśród nich znalazły się również Wielkie Jeziora Mazurskie.

 

Krka

Krka19.07.2009 | EuropaSpieniona woda z hukiem spada do sporego jeziorka. Powyżej tego wodospadu jest drugi, trzeci i czwarty, piaty i szósty, z boku wciskają się następne kaskady. Ponad nimi plątanina bystrych potoków i spokojnych jeziorek, a jeszcze wyżej – spokojna, szeroka rzeka. Nie na długo; w oddali znów widać wodospad, a nad nim osiem kolejnych. I tak dalej, aż po źródła.

 

Wielkie Jeziora Mazurskie

Wielkie Jeziora Mazurskie18.07.2009 | PolskaTo przysłowiowy rzut na taśmę. Tylko uznanie za jeden z siedmiu światowych cudów Natury uchroni Mazury przed zniszczeniem. Teraz są oazą dzikiej przyrody przeplataną hałaśliwymi grajdołami. Mogą się stać jednym wielkim grajdołem.

 

Puszcza Białowieska

Puszcza Białowieska17.07.2009 | PolskaGdzieś tu rośnie drzewo. Ale aby doń dojść, trzeba się przedrzeć przez leżące na ziemi oślizłe zwalone pnie i porastające je jeżyny. I parę rozłożystych krzaków, wraz z młodszymi drzewkami chłoszczących wędrowca. To Puszcza Białowieska, ostatni na zachód od Bugu las pierwotny. Miejsce uratowania żubra, dziś miejsce chronione na wszelkie możliwe sposoby.

 

Półfinaliści plebiscytu na nowe siedem cudów natury

Półfinaliści plebiscytu na nowe siedem cudów natury09.07.2009 | AktualnościOgłoszona została lista 77 miejsc, które zostały wybrane do kolejnego etapu plebiscytu na nowe siedem cudów natury. Wśród nich znalazła się zarówno Puszcza Białowieska, jak i Wielkie Jeziora Mazurskie.

 

Nowe siedem cudów natury

Nowe siedem cudów natury07.07.2009 | AktualnościJuż tylko do północy można głosować na nowe siedem cudów natury. Wśród 261 kandydatur z 222 państw znajdują się dwa wspaniałe miejsca z Polski: Puszcza Białowieska oraz Wielkie Jeziora Mazurskie.

 

Waddenzee

Waddenzee21.06.2009 | EuropaCzy to jest morze? – Tak, ale nie do końca – tak o Waddenzee mawiają Holendrzy, Niemcy i Duńczycy.

 

Aj-Petri

Aj-Petri14.06.2009 | EuropaPionowa, postrzępiona, szczerząca zęby krawędzi wapienna ściana Góry Świętego Piotra (Aj-Petri po grecku) wznosi się nad południowym wybrzeżem Krymu.

 

Stołby

Stołby11.06.2009 | AzjaGigantyczne, skamieniałe kopy siana, ułożone przez tytanów, albo ich talerze ułożone w stosy – to rezerwat Stołby koło Krasnojarska.

 

Biesbosch

Biesbosch02.06.2009 | EuropaTu natura zwyciężyła człowieka. Te kanały, rzeczki, trzcinowiska i zarośla kiedyś były żyznymi polami i malowniczymi wioskami i miasteczkami.

 

Zofiówka

Zofiówka21.03.2009 | EuropaZdrajca na cześć ladacznicy zbudował jeden z najpiękniejszych parków świata – tak najkrócej można opisać Zofiówkę.

 

Ha Long Bay

Ha Long Bay12.12.2008 | AzjaHa Long Bay, czyli Zatoka Lądującego Smoka jest jednym z najsłynniejszych i najczęściej odwiedzanych przez turystów miejsc w Wietnamie, znajduje się również na Liście Światowego Dziedzictwa UNESCO.

 

Jezioro Retba

Jezioro Retba08.12.2008 | AfrykaFrancuskojęzyczna nazwa jeziora brzmi Lac Rose (Różowe Jezioro) i nie bez powodu została nadana temu akwenowi. Wody jeziora mają różowy kolor, który szczególnie widoczny jest podczas pory suchej.

 

Wieża Diabła

Wieża Diabła22.11.2008 | Ameryka PółnocnaIndiańska legenda głosi, że to bogowie stworzyli tą górę. Chcieli oni w ten sposób uchronić siedem dziewcząt ściganych przez niedźwiedzie. Dziewczęta schroniły się na niewysokiej skale, a bogowie chcąc je uratować, podnieśli ją do nieba.

 

Lofoty

Lofoty29.09.2008 | EuropaLofoty to archipelag na Morzu Norweskim u północno-zachodnich wybrzeży Norwegii, oddzielony od stałego lądu cieśniną Vestfjorden. Znany jest ze swojego wyjątkowego piękna, a także z jednej z największych na świecie anomalii termicznej.

 

Rafa Koralowa Belize

Rafa Koralowa Belize25.09.2008 | Ameryka PółnocnaWzdłuż wybrzeża Belize rozciągają się przepiękne przybrzeżne atole, nadmorskie laguny, estuaria rzek i lasy namorzynowe. Możemy tam spotkać wiele zagrożonych gatunków, w tym żółwie morskie, manaty i krokodyle. Znajduje się tam również największa na półkuli północnej rafa koralowa.

 

Gocta

Gocta19.09.2008 | Ameryka PołudniowaJeden z najwyższych wodospadów świata został odkryty dopiero w 2002, a po raz pierwszy sfilmowano go w 2006 roku! Ma 771 m wysokości. W zależności od rankingu, jest trzeci, piąty lub szósty co do wysokości.

 

Wybrzeże Szkieletów

Wybrzeże Szkieletów21.08.2008 | AfrykaPiekielne Wybrzeże, tak nazwali to miejsce portugalscy żeglarze. Nic dziwnego, Wybrzeże Szkieletów jest usiane wręgami rozbitych okrętów, które zabłądziły w gęstej mgle. W 1976 roku rozbił się tutaj trawler rybacki z RPA, Suiderkus. Szkielety rybaków znaleziono dopiero kilka lat później.

 

Namakwa

Namakwa19.08.2008 | AfrykaOdludny region w północno-zachodniej części Północnej Prowincji Przylądkowej w RPA w pobliżu miasteczka Springbok zwany jest wyżyną Nama, albo potocznie Namakwa. Położone pomiędzy Górami Kamiesberg i morzem, z pozoru niczym nie wyróżniające się miejsce przez większą część roku, słynie z przepięknych dzikich kwiatów, w większości cebulkowych rozkwitających w czasie nadchodzącej wiosny.

 

Wulkan Erebus

Wulkan Erebus31.07.2008 | AntarktydaWulkan Erebus jest najbardziej na południe wysuniętym czynnym wulkanem na ziemi. Znajduję się na Wyspie Rossa, u wybrzeży Antarktydy na Morzu Rossa. Ma on wysokości około 3795 m n.p.m., a do 2000 m n.p.m. zbocza pokryte są śniegiem.

 

Tambora

Tambora08.12.2007 | AzjaJego wybuch był najsilniejszą erupcję wulkaniczną w czasach historycznych, znacznie silniejszą od Krakatau i Santorini, która zniszczyła cywilizację minojską.

 

Kryvaň

Kryvaň21.09.2007 | EuropaNarodowa góra Słowaków, wspominana w ich hymnie i widoczna w herbie. Choć nie najwyższa (2494 m n.p.m. lokuje go dopiero w drugiej dziesiątce), to do 1793 roku była uważana za najwyższą w Tatrach.

 

Dolina Prosiecka

Dolina Prosiecka20.09.2007 | EuropaPionowe, kilkudziesięciometrowe ściany skalne po bokach, a w dole trzymetrowej szerokości wąwóz, w którym płynie rwący potok – to Dolina Prosiecka, najpiękniejsza w Górach Choczańskich (Chocske vrchy). Pasmo to leży pomiędzy Orawską Magurą, Tatrami Zachodnimi, Niskimi Tatrami i Wielką Fatrą.

 

Thingvellir

Thingvellir14.09.2007 | EuropaTa dolina na Islandii jest równie ważna dla Natury, co ludzkości. Właśnie tu od 930 roku obradował najstarszy współczesny parlament, Althing. A dla geologa ważne jest, że właśnie tu stykają się dwie płyty litosfery, euroazjatycka i amerykańska.

 

Tanezrouft

Tanezrouft14.09.2007 | AfrykaZwana jest Ziemią Strachu albo Pustynią Pragnienia. A można dodać jeszcze kolejne miano: Martwa Ziemia. Bo jest całkowicie pozbawiona jakiegokolwiek życia.

 

Schwarzwald

Schwarzwald14.09.2007 | EuropaNiemcy od początku bali się tych gór. Ciemne, dzikie, ponure jodłowe i świerkowe lasy Schwarzwaldu (Czarny Las) jeszcze w ubiegłym wieku były schronieniem zbójów i wszelkich wyjętych spod prawa, a wcześniej mieszkały tu głównie diabły, czarownice i inne mityczne, ale prawie zawsze złe stwory.

 

Punkaharju

Punkaharju13.09.2007 | EuropaKwintesencja krajobrazu Finlandii – długi, stukilometrowej długości pas wzgórz i... szerokości nieraz kilku metrów przesmyk dzielący jeziora Kokonselka i Puruvesi w zespole Wielkiego Saimaa.

 

Salpausselkä

Salpausselkä10.09.2007 | EuropaCzterystukilometrowa, podwójna linia wzgórz, ciągnąca się łukiem od Lahti po Joensuu. To właśnie Salpausselkä sprawia, że południowo-wschodnia granica Pojezierza Fińskiego tworzy regularny łuk. Widać ją dobrze na mapach; żółte pasy wyraźnie się odróżniają od zielonych nizin i błękitnych jezior. W terenie widać tylko pasma wzgórz, bo i one i otaczające je niziny porośnięte są takim samym lasem świerkowym.

 

Góra Stołowa

Góra Stołowa01.09.2007 | AfrykaGóra Stołowa dominuje nad Przylądkiem Dobrej Nadziei. Wznosi się na wysokość 1086 m n.p.m. i jest widzialna z morza z odległości 200 km. Spłaszczona górna część uformowana została setki milionów lat temu przez lodowiec. Większość kamieni na płaskim szczycie góry to wapienie, a nie granity jak pozostała część góry, jest to dowód, że zostały one pozostawione tutaj przez przesuwające się powoli ogromne masy lodu.

 

Góry Semien

Góry Semien29.08.2007 | AfrykaTu żyją najciekawsze zwierzęta Afryki. I jeszcze można spotkać najbardziej tajemniczy lud Afryki. Semien to najwyższy masyw górski na Wyżynie Abisyńskiej. Jego najwyższy szczyt Ras Daszan (4620 m n.p.m.), jest czwarty w Afryce, po Kilimandżaro, Kenii i Ruwenzori. Kolejne, Abba Yared i Biuat niewiele mu ustępują.

 

Jeziorka Duszatyńskie

Jeziorka Duszatyńskie29.08.2007 | PolskaDiabelskie jeziorka – tak je nazywali okoliczni mieszkańcy. Ich powstaniu towarzyszył iście piekielny ryk. Nikt tam nie chodził także wtedy, gdy ich nie było. Mówiono, że jest tam coś może nie złego, ale dziwnego. To "coś" czuje się do dziś. Upiorna, ciemna woda, raz mlecznozielona, raz czarna, ciemne dno, rosnące na brzegu potężne skrzypy – jakby z innego świata. Półmrok i ta dzwoniąca w uszach cisza.

 

Babia Góra

Babia Góra28.02.2007 | PolskaBabia Góra to masyw górski leżący w Paśmie Babiogórskim Beskidu Żywieckiego w Beskidach Zachodnich. Jest to najwyższy szczyt w polskiej części Beskidów. Jest on zaliczany do Korony Gór Polskich.

 

Dolina Pięciu Stawów Polskich

Dolina Pięciu Stawów Polskich13.12.2006 | PolskaStanowi położony w całości powyżej górnej granicy lasu wielki cyrk lodowcowy o powierzchni ponad 7 kilometrów kwadratowych; z kilkoma odnogami bocznymi. Główną jej ozdobą jest - wbrew nazwie - sześć stawów: Przedni, Mały, Wielki, Czarny, Zadni oraz Wole Oko; okresowo pojawiają się jeszcze dwa małe stawki.

 

Przylądek Rozewie

Przylądek Rozewie04.12.2006 | PolskaW znanym pod nazwą Rosenhoupt (wg innych źródeł: Rosehaupt) punkcie juz w zamierzchłych czasach zapalano ogień mający ułatwić rybakom orientację w trakcie połowów na Bałtyku. Na przylądku Rozewie, który jest najdalej na północ wysuniętym punktem w Polsce, już pod koniec XVII wieku stała latarnia morska.

 

Morskie Oko

Morskie Oko27.11.2006 | PolskaJest jednym z najchętniej odwiedzanych miejsc w polskich Tatrach. Gromadzi tłumy turystów, którzy zaczęli tu przybywać już na początku XIX wieku. Położone w Dolinie Rybiego Potoku na wysokości 1395 m n.p.m. w polodowcowym zagłębieniu, od północnej strony zamknięte jest wałem morenowym.

 

Śnieżka

Śnieżka10.08.2006 | PolskaŚnieżka ma wysokość 1602 metry n.p.m., jest najwyższym szczytem Karkonoszy i całych Sudetów, a także najwyższą górą Czech. Stożek góry pokryty jest rumowiskiem skalnym i wznosi się ponad 200 m nad przełęcz Pod Śnieżką oraz Czarną Kopę.

 

Rysy

Rysy05.08.2006 | PolskaRysy są położone w głównej grani Tatr Wysokich. Ich wysokość wynosi 2499 m n.p.m. i są one najwyższym wierzchołkiem leżącym w naszym kraju. Sam szczyt jest trójwierzchołkowy, dwa pozostałe wierchołki leżą po stronie Słowackiej i ich wysokości wynoszą odpowiednio 2503 m n.p.m. oraz 2473 m m.p.m..

 

Pustynia Błędowska

Pustynia Błędowska03.08.2006 | PolskaPustynia ma około 30 km² powierzchni i rozciąga się między Błędowem, Kluczami i Chechłem w Parku Krajobrazowym Orlich Gniazd. Przez pustynie przepływa rzeka Biała Przemsza. Jest to jedyne takie miejsce w Europie.

 

Rezerwat Meteoryt Morasko

Rezerwat Meteoryt Morasko21.07.2006 | PolskaNa świecie znajduje się tylko 16 miejsc upadku meteorytów na Ziemię, a w Europie tylko dwa. Jedno z nich jest na estońskiej wyspie Saarema, drugie natomiast w Polsce, w poznańskim Morasku.

 

Jezioro Turkusowe

Jezioro Turkusowe18.07.2006 | PolskaJezioro Turkusowe znajduje się na wyspie Wolin w pobliżu Wapnicy. Powstało ono w 1945 roku, wcześniej na jego miejscu była odkrywkowa kopalnia kredy. Do wyrobiska przesączyła się woda z podziemnej rzeki i zatopiła wszystko.

 

Wodospad Niagara

Wodospad Niagara18.07.2006 | Ameryka PółnocnaWodospad Niagara liczy sobie 10 tysl lat i powstał u schyłku ostatniej epoki lodowcowej. Umożliwia on przepływ wody z jeziora Erie do położonego 100 m niżej jeziora Ontario. Niagara nie jest najwyższym, najszerszym czy największym wodospadem na świecie, za to z pewnością najsłynniejszym. Jego potęga i piękno uderza każdego, kto go zobaczy.

 

Jezioro Kraterowe

Jezioro Kraterowe18.07.2006 | Ameryka PółnocnaBlisko 7 tys. lat temu Mount Mazanna w Oregonie (USA) była wylkanem. Jej zbocza pokrywał lodowiec o długości 19 km i grubości powłoki osiągającej niekiedy 300 m. W wyniku silnej erupcji oderwała się duża część wierzchołka góry. Pozostałości zapadły się do ogromnej komory, z której wystrzeliwały lawa i popioly. Następnie dziurę wypełniła woda, tworząc kalderę, zwaną inaczej jeziorem kraterowym.

 

Wodospad Iguaçu

Wodospad Iguaçu18.07.2006 | Ameryka PołudniowaWodospad Iguaçu (Iguassu) jest najpotężniejszym wodospadem na Ziemi, chociaż nie największym ani najwyższym. Żaden inny nie ma tylu osobnych kaskad. Jest ich około 275. Między kaskadami znajduje się wiele skalnych wysp.

 

Jezioro Titicaca

Jezioro Titicaca18.07.2006 | Ameryka PołudniowaLegenda południowoamerykańskich Indian mówi, że największy z bogów posłał swoje dzieci, by znalazły najlepsze ziemie, na których będzie można założyć ród Inków. Dzieci wybrały Isla del Sol (Wyspę Słońca) na jeziorze Titicaca, położonym na granicy Boliwii i Peru, gdzie święty kamień po dziś dzień upamiętnia to zdarzenie. Mniejsza wyspa, zwana Isla de la Luna (Wyspa Księżyca), do dziś uważana jest przez tubylców za miejsce święte. Znajdują się na niej ruiny świątyni, będącej miejscem kultu Świętych Dziewic.

 

Wodospad Angel

Wodospad Angel18.07.2006 | Ameryka PołudniowaW 1935 roku amerykański pilot Jimmy Angel przelatywał nad górami Wenezueli, szukając złota. Kiedy znalazł się nad Diebelską Górą, dostrzegł jakieś wodospady. Po dwóch latach wrócił, by przyjrzeć im się bliżej. Jednak samolot, którym leciał, rozbił się i ugrząsł w bagnie. Angel i jego towarzysz przez jedenaście dni przedzierali się przez dżunglę, aby dotrzeć do wodospadów.

 

Encontro das Aguas

Encontro das Aguas18.07.2006 | Ameryka PołudniowaAmazonka posiada ponad 15 tys. dopływów. Prawie 22400 km szlaków to wody żeglowne dla statków, a kilka milionów kilometrów można przepłynąć łodzią.

 

Amazonka

Amazonka18.07.2006 | Ameryka PołudniowaOgromu Amazonki nie sposób opisać. jest to największa rzeka na kuli ziemskiej. Amazonka zbiera 1/5 wody z powierzchni Ziemi. Swój początek bierze w peruwiańskich Andach, na wysokości 5240 m n.p.m.

 

Jezioro Hillier

Jezioro Hillier18.07.2006 | Australia i OceaniaPrzy południowym wybrzeżu Australii leży grupa ponad 100 wysp zwana archipelagiem Recherche. Na jednej z nich, Middle Island, wśród bujnych lasów eukaliptysowych, leży błyszczące, pasteloworóżowe jezioro. Wygląda ono jak olbrzymi odcisk stopy na zielonej wykładzinie, otoczony białym piaskiem.

 

Jezioro Bajkał

Jezioro Bajkał18.07.2006 | AzjaBajkał, jezioro o półksiężycowatym kształcie. leżące na Syberii. ma 640 km długości i przeciętnie 50 km szerokości. Jest to siędme co do wielkości i zarazem najgłębsze jezioro świata, zawierające 1/5 wsystkich słodkich wód na kuli ziemskiej - tyle, ile wszystkie Wielkie Jeziora Ameryki Północnej razem wzięte.

 

Morze Kaspijskie

Morze Kaspijskie18.07.2006 | AzjaMorze Kaspijskie jest największym bezodpływowym zbiornikiem wodnym na Ziemi. Zajmuje powierzchnię 371800 km² i jest większe od Niemiec, prawie tak duże jak Japonia i półtora raza większe od pięciu Wielkich Jezior Ameryki Północnej raze wziętych. 2/5 powierzchni Morza Kaspijskiego znajduje się na terytorium Iranu, gdzie nazywane jest Daryã-ye-Khazar. Pozostała część zwie się Kaspijskoje Morie i leży w Rosji. To ogromne jezioro (nie jest bowiem, jak sugerowałaby nazwa, morze) ma 1225 km długości.

 

Wodospad Wiktorii

Wodospad Wiktorii18.07.2006 | AfrykaJeden z najwspanialszych wodospadów świata, Wodospad Wiktorii, leży na rzece Zambezi, które stanowi granicę między Zambią a Zimbabwe. W górnym biegu rzeka płynie powoli przez szeroką, płytką dolinę. Już w odległości około 50 km od wodospadu dostrzec można unoszącą się w powietrzu na wysokość 300 m chmurę pyłu wodnego. Z daleka słychać łoskot przetaczającej się wody. Tubylcy nazywaja wodspad Mosi-oa-Tunja co znaczy dym, który grzmi.

 

Zawracające rzeki

Zawracające rzeki18.07.2006 | Ameryka PółnocnaRzeka Saint John wypływa ze stawu leżącego w pustynnym obszarze na północnym zachodzie amerykańskiego stanu Maine, a uchodzi do zatoki Fundy w Nowym Brunszwiku w Kanadzie. Na rzece występują olbrzymie pływy - różnica poziomu wody między przypływami i odpływami może wynosić nawet 5 m.

 

Bungle Bungles

Bungle Bungles 18.07.2006 | Australia i OceaniaBungle Bungles wygląda jak pasieka gigantycznych uli, ubarwianych tak samo jak pszczoy, w czarne i pomarańczowe paski. Jest to część 200-metrowego płaskowyżu, który był dnem oceanu, pokrywającego niegdyś obszar Australii Zachdniej. Skała występująca na tym terenie to miękki, łatwo kruszący się piaskowiec.

 

Skalna Fala

Skalna Fala 18.07.2006 | Australia i OceaniaNieopodal miasta Hyden, na obrzeżu rolniczego regionu w Australii Zachodniej, znajduje się ogromna formacja skalna, nazywana Hyden Rock. Na jej północnym krańcu wznosi się pochyła, stercząca 15 m nad otaczającą ją równiną skała, zwana Wave Rock (Skalną Falą). nadano jej taką nazwę, ponieważ przypomina zastygłą w bezruchu gigantyczną, załamującą się falę. ma ona 100 m długości.

 

Pinakle

Pinakle18.07.2006 | Australia i OceaniaHolenderscy kupcy, podróżujący w siedemnastym wieku między Europą a Indiami Wschodnimi Wschodnymi, byli pierwszymi Europejczykami, którzy ujszeli wybrzeża Australii i umieścili je na swoich mapach. Znalazła się na nich również pełna piaszczystych wydm pustynia, leżąca na obszarze dzisiejszego Parku Narodowego Nambung w Australii Zachodniej. Uważano, że dziwne, kamienne twory, znajdujące się na owych wydmach, są ruinami starożytnych miast.

 

Masyw Olga

Masyw Olga 18.07.2006 | Australia i OceaniaGóry Olga w środkowej Australii zdają się wyrastać znikąd, jak skalne, czerwone wyspy, wyłaniające się z zamglonego morza. Są to góry wyspowe. Z początku były to zaledwie kawałki skał pod powiedchnią wody. Stopniowo tworzyły się z nich kamienie i otoczaki, a piasek scementował je w jedną całość.

 

Ayers Rock

Ayers Rock18.07.2006 | Australia i OceaniaTa ognistoczerwona skała, znajdująca sią na australijskim Terytorium Północnym, jest górą wyspową. Uformowała się około 500 mln lat temu z warstw miękkiego piasku, zalegającego na dnie oceanu, który niegdyś pokrywał Australię. Nastpnie została wypiętrzona przez ruchy skorupy ziemskiej. Większa cząść skały znajduje się pod ziemią.

 

Łuki

Łuki18.07.2006 | Ameryka PółnocnaPark Narodowy Arches w Utah (USA) obejmuje więcej naturalnych łuków, niż jakikolwiek inny obszar na Ziemi. W rejonie tym znajduje sie przynajmniej tysiąc takich form skalnych oraz okna, które z czasem również zamienią się w łuki. Łuk nazywany Wstęgą (Ribbon Arch) liczy 15 m. Jego szerokość wynosi obecnie zaledwie 6 cm i już wkrótce łuk ten runie.

 

Kanion Bryce

Kanion Bryce 18.07.2006 | Ameryka PółnocnaKanion Bryce nie został wyrzeźbiony przez rzekę, dlatego - mino nazwy - trudno go uznać za prawdziwy kanion. Jest to postrzępiony, wschodni kraniec płaskowyżu Pansaugunt w stanie Utah (USA).

 

Most Tęczowy

Most Tęczowy18.07.2006 | Ameryka PółnocnaMost Tęczowy jest nie tylk największym naturalnym mostem na świecie, ale również jednym z najpiękniej ukształtowanych i ubarwionych dzieł natury. Rozciąga się nad kanionem w czerwonej, skalistej i pustynnej okolicy w stanie Utah, w USA.

 

Kamienny Las

Kamienny Las 18.07.2006 | AzjaKamienny Las Lunanu jest obszarem zbudowanym z warstwy litego wapienia, który został wypiętrzony przez ruchy ziemi. Później skały popękały, zostały częściowo tozpuszczone i wymyte przez wodę> Las kamiennych słupów pokrywa obszar około 5 km² i leży 120 km na południowy wschód od miasta Kunming w chińskiej prownincji Junan.

 

Wzgórza Guilin

Wzgórza Guilin18.07.2006 | AzjaO wzgórzach Guilin mówi się, że tworzą najpiękniejszy krajobraz pod słońcem. Leżą one w odległym rejonie Chin, w pornicji Guangxi, w pobliżu granicy z Wietnamem.

 

Kapadocja

Kapadocja18.07.2006 | AzjaKapadocja znajduje się w centralnej Turcji. Powstała na skutek działalności wulkanicznej oraz erozji. Erupcje spowodowały osadzenie się warstw popiołu, lawy i kamienia, formując platformę, wznoszącą się 300 m nad okolicą. Przez wieki popioły wulkaniczne scementowały się, tworząc miękką skałę o jasnym odcieniu, zwaną tufen. Lawa na powierzchni skamieniała i zamieniła się w czarny bazalt.

 

Meteora

Meteora18.07.2006 | EuropaPrzez ponad tysiąc lat mnisi żyli w spokoju i odosobnieniu w klasztorach zbudowanych na wierzchołkach przepięknych słupów skalnych w górach Pindos, w północnej Grecji. 60 mln lat temu obszar ten stanowił skaliste dno morza. Później, na skutek gwałtownych wstrząsów, został wypiętrzony, pękając i rozdzielając się.

 

Grobla Olbrzymów

Grobla Olbrzymów18.07.2006 | EuropaGrobla Olbrzymów to pas ziemi na północno-zachodnim wybrzeżu Irlandii Północnej, w hrabstwie Antrin, zbudowany z filarów, które opadają z klifu w stronę morza. Filary te maja tak regularne kształty, że wydają się być dziełem człowieka. Stworzyła je jednak natura i zbudowane są ze zkały zwanej bazaltem.

 

Wzgórza Matopo

Wzgórza Matopo 18.07.2006 | AfrykaW południowo-zachodnim Zimbabwe, na południe od Bulawayo, leżą wzgórza Matopo, gdzie znajdują się naturalne wieże balansujących kamieni, ułożonych po różnymi kątami. Zbudowane są one z granitu - skały, która wypłynąwszy z wnętrza Ziemi jako lawa, ostygła, formując ogromne, półkoliste wzgórza.

 

Rezerwat Tsingy

Rezerwat Tsingy18.07.2006 | AfrykaNa północnym krańcu Madagaskaru znajduje się obszar ostrych jak brzytwa igieł skalnych, nazywanych tsingy, Tubylcy, Malgasze, nazwali tak owe skały ze względu na głuchy, brzęczący dźwięk, który wydają przy uderzeniu. Mówi się, że igły ułożone są tak ciasno, iż nie ma tam gdzie postawić stopy.

 

Krater Haleakala

Krater Haleakala 18.07.2006 | Australia i OceaniaKrater Haleakala na hawajskiej wyspie Maui jest efektem wielu erupcji wulkanicznych i tysięcy lat erozji, spowodowanej przez wiatr, deszcz i strumienie. Wszystkie te zjawiska przyczyniły się do uformowania obecnego kształtu wulkanu. Pierścień krateru ma obwód 34 km i jest wystarczająco duży, by pomieścić w swym wnętrzu całą wyspę Manhattan (USA). Głębokość krateru wynosi 600 m.

 

Bora-Bora

Bora-Bora18.07.2006 | Australia i OceaniaAmerykańskie pisarz James A. Michener nazwał Bora-Bora w archipelagu Wysp Towarzystwa najpiękniejszą wyspą na świecie i osadził w jej scenerii swoją powieść pt. Południowy Pacyfik, która została przerobiona później na musical. Wielu ludzi uważa, że Bora-Bora to raj na ziemi. Pierwski osadnicy przybyli tu z południowo-wschodniej Azji 2 tys. lat temu.

 

Uskok San Andreas

Uskok San Andreas18.07.2006 | Ameryka PółnocnaSkorupa ziemska nie jest jednorodna. Składa się z ogromnych bloków skalnych, zwanych płytami tektonicznymi. Przez amerykański stan Kalifornia biegnie uskok między dwiema płytami tektonicznymi. Płyta Północnoamerykańska przemieszcza się w kierunku północnym, podczas gdy Płyta Pacyficzna - w południowym.

 

Pamukkale

Pamukkale18.07.2006 | AzjaGorące źródła Pamukkale wypływają ze zbocza góry Cal Dagi w zachodniej Anatolii w Turcji. Woda o temperaturze 37°C wynosi na powierzchnię rozpuszczone sole wapnia, które wytrącając się, opadają w dolinę serią kaskad.

 

Santoryn

Santoryn18.07.2006 | EuropaSantoryn albo Thira, jak ją się czasami też nazywa, leży w południowej części Morza Egejskiego. Niegdyś była to prawie okrągła wyspa, powstała na skutek licznych erupcji wulkanicznych, ale w 1680 roku przed narodzeniem Chrustusa nastąpił potężny wybuch, który rozsadził środek wyspy, tworząc zagłębienie (kalderę) wypełnione wodą morską.

 

Strokkur

Strokkur18.07.2006 | EuropaStrokkur to gejzer w południowo-zachodniej Islandii, około 80 km na wschód od jej stolicy - Rejkiawiku. Kilkakrotnie w ciągu godziny, niekiedy nawet co 4-10 minut niebieskawozielona kopuła wrzącej wodu pojawią się nad 3-metrowym otworem w basenie. Pióropusz wrzącej wody gwałtownie wznosi się w powietrze, na wysokośc 22 metrów. Para Ulatuje z sykiem i wody uspokajają się aż do nastepnej erupcji.

 

Gejzer Old Faithful

Gejzer Old Faithful18.07.2006 | Ameryka PółnocnaYellowstone to pierwszy park narodowy na świecie (ustanowiony w 1872 roku), a zarazem największy park narodowy USA. Przeważająca jego część leży na terytorium stanu Wyoming. Jest to wulkaniczny plaskowyż w Górach Skalistych, pełen gór, jezior i lasów. Innymi atrakcjami tego rejonu są klify zbudowane z czernego obsydianu oraz tysiące gejzerów i gorących źródeł.

 

Rotorua

Rotorua18.07.2006 | Australia i OceaniaRotorua na Wyspie Północnej w Nowej Zelandii jest jednym z najciekawszych rejonów działalności geotermalnej. Tutaj znajdują się gorące źródła, gejzery, syczące kanały wylotowe i jeziora pełne gwałtownie bulgoczącego błota. Ze względu na wszechobecny, silny zapach miejsce to nazywane jest Miastem Siarki.

 

Reaktywacja serwisu

Reaktywacja serwisu17.07.2006 | AktualnościPo przerwie spowodowanej problemami z serwerem strona Cuda Natura wraca w nowej, bogatszej formie pod nową nazwą Cuda Świata. Obecnie jest to jeszcze wersja testowa, ale w ciągu kilku dni postaramy się uruchomić w pełni funkcjonalną stronę.

 

Niebieskie Dziury Andros

Niebieskie Dziury Andros16.07.2006 | Ameryka PółnocnaAndros to największa wyspa Bahamów. U jej wschodnich wybrzeży znajduje się pas głębokiej wody, zwany Jęzorem Oceanu. Wzdłuż tego pasa ciągną się mielizny i rafy korlowe, a za nimi rozpościerają się ciemne głebiny. Są to wejścia do jednych z najbardziej zadziwiających podwodnych jaskiń i korytarzy na świecie.

 

Przełomy Rzeki Jangcy

Przełomy Rzeki Jangcy 16.07.2006 | AzjaRzeka Jangcy jest najdłuższą rzeką Chin i trzecią pod względem długości rzeką na świecie. chińczycy nazywają ją Czang Jiang (Długa Rzeka). Jej źródła znajdują sie w Tybecie. 6300 km dalej uchodzi do Morza Wschodniochińskiego, nieopodal Szangqing i Wuhan, Jangcy przepływa przez kilka malowniczych wąwozów. Żeby je obejrzeć, trzeba wybrać się w trwającą trzy dni i dwie noce podróż po żółtawej rzece.

 

Fiordy Norwegii

Fiordy Norwegii 16.07.2006 | EuropaW czasie ostatniego zlodowacenia Norwegia pokryta była potężnymi lodowcami. Te rzeki lodu przesuwały się z wolna w kierunku morza, żłobiąc w skale niezmiernie głębokie doliny o kształcie litery U.

 

Wielka Dolina Ryftowa

Wielka Dolina Ryftowa 16.07.2006 | AfrykaPrzed ponad milionem lat istniał jeden wielki ląd, który rozpadł się, a powstałe w wyniku tego procesu płyty tektoniczne zaczęły odsuwać się od siebie, tworząc kontynenty znane nam dzisiaj. Oddalają się one od siebie w dalszym ciągu.

 

Bagna namorzynowe

Bagna namorzynowe 16.07.2006 | Ameryka PółnocnaNamorzyny (mangrowce) to dziwne i ineresujące drzewa, które spotykamy na wielu wybrzeżach w tropikalnej strefie klimatycznej. Rosnące na Florydzie lasy mangrowe mają charakterystyczny rdzawoczerwony kolor.

 

Everglades

Everglades16.07.2006 | Ameryka PółnocnaEverglades to bagnisty obszar o długości 160 km i szerokości 80-120 km, usytuowany na krańcu półwyspu Floryda (USA). Rdzenni mieszkańcy tej ziemi, Seminole, nazywają ją Pa-haj-oki, co znaczy Rzeka Trawy. Wody jeziora Okeechobee przemieszczają się wolno przez mokradła na południe, w kierunku Zatoki Florydzkiej.

 

Bagna Pantanal

Bagna Pantanal 16.07.2006 | Ameryka PołudniowaMiędzy boliwijskimi górami na zachodzie i wyżynami Brazylii na wschodzie znajduje się jeden z największych na żwiecie obszarów bagiennych. Pantanal to rejon dużych równin rzecznych, rozciągających się na dlugości 160 km wzdłuż wschodniego brzegu rzeki Paragwaj i zajmujących obszar 100 tys. km² , porównywalny np. z powierzchnią Islandii.

 

As-Sudd

As-Sudd16.07.2006 | AfrykaAs-Sudd to mokradła na Nilu położone w centralnym Sudanie. Jest to obszar o szerokości 320 km i długości 400 km. Kiedy Nil wylewa, powierzchnia As-Suddu równa jest powierzchni Irlandii. Rejon ten zamieszkują Nuerowie - lud zajmujący się hodowlą bydła. Kanał Jonglei (Junqali), o długości 360 km, wybudowany został w 1980 roku i jest dwa razy dłuższy od Kanału Sueskiego.

 

Bagna Okawango

Bagna Okawango16.07.2006 | AfrykaDelta Okawango w północnej Botswanie jest najwiękdzą śródlądową deltą na Ziemi - kiedy osiąga pełne rozmiary, rozciąga się na obszarze 22 tys. km².

 

Meteorytowy Krater Barringera

Meteorytowy Krater Barringera 16.07.2006 | Ameryka PółnocnaNiektóre z cudów natury słyną z piękna. Meteorytowy Krater Barringera w Arizonie, w USA, z pewnością się jednak do nich nie zalicza. Jest to brzydkie zagłębienie na pustyni, powstałe w wyniku uderzenia meteorytu jakieś 20-50 tys. lat temu. Krater ten o średnicy 1264 m i głębokości 174 m jest największym na Ziemi kraterem powstałym na skutek uderzenia o jej powierzchnię meteorytu. Podobnie kratery znajdują się też w Meksyku, w Antarktyce, Australii i na Syberii.

 

Zorze polarne

Zorze polarne16.07.2006 | Ameryka Północna, EuropaZorze polarne to oślepiające wstęgi, łuki, promienie albo firanki w świetlne, migoczące na niebie w rejonach polarnych. Te z północy zwane są zorzą północną (aurora borelis), te z południa - zorzą południową (aurora australis).

 

Cmentarzysko Statków

Cmentarzysko Statków16.07.2006 | Australia i OceaniaZanim skonstruowano nawoczesne urządzenia nawigacyjne, żeglarze obawiali się wód przybrzeżnych stanu Wiktoria (Australia) bardziej niż jakichkolwiek innych wód przybrzeżnych na świecie. Fale są tutaj wysokie i pełno w nich skał, słupów i klifów nad i pod powierzchnią wody.

 

Wielka Rafa Koralowa

Wielka Rafa Koralowa16.07.2006 | Australia i OceaniaWielka Rafa Koralowa u wybrzeży stanu Queensland jest największą, najbardziej różnorodną i najpiękniejszą rafą kolarową na świecie. Jest też jedną z najmłodszych raf - niektóre jej odcinki liczą sobie tylko 500 tys. lat. Rozciąga się na długości ponad 2 tys. km, od miasta Brisbane do zatoku Papau.

 

Zatoka Phang Nga

Zatoka Phang Nga 16.07.2006 | AzjaZatoka Phang Nga w południowej Tajlandii jest miejscem wyjątkowo pięknym. Z jej lśniących, zielonkawych wód wyrastają wapienne skały - niektóre z nich mają kilkaset metrów wysokości. Wiele przypomina wielbłądzi garb, inne zasadzoną do góry nogami rzepę.

 

Otwory hydrotermalne

Otwory hydrotermalne 16.07.2006 | Ameryka PołudniowaDo końca lat siedemdziesiątych naukowcy uważali, że wszystkie żywe organizmy na Ziemi potrzebują do życia światła słonecznego. Dopiero odkrzycie dokonane przez ekipę płetwonurków, badających ocean w pobliżu wysp Galapagos, zmieniło ten pogląd. Natknęli sie oni na cuduwny świat zadziwiających stworzeń, żyjących w całkowitej ciemności na głębokości 2600 m pod wodą.

 

Morze Sargassowe

Morze Sargassowe 16.07.2006 | Ameryka PółnocnaOd ponad 2 tys. lat opowiadano historie o statkach zaplątanych w wodorosty i marynarzach, którzy przepadali w odmętach wód w rejonie Oceanu Atlantyckiego, leżącym między Bermudami a wyspami Leeward. Krzysztof Kolumb podczas swojej wyprawy do Ameryki w 1492 roku był prawdopodobnie pierwszym żeglarzem, który płynął po wodach, nazywanych dzisiaj Morzem Sargassowym.

 

Maelstrom

Maelstrom16.07.2006 | EuropaW kanale w Lofotach, nieopodal północno-zachodniego wybrzeża Norwegii, występuje silny wir, nazywany Maelstromem. Pierwsze wzmianki o nim napotykamy już w 1595 roku. Później został rozsławiony przez amerykańskiego pisarza Edgara Allana Poe.

 

Skamieniały Las

Skamieniały Las 16.07.2006 | Ameryka PółnocnaW obrębie Pustyni Pstrej w Arizonie leży Skamieniały Las - rozrzucona na dużym obszarze kolekcja skamieniałych pni i drzew. Powstały one, kiedy rozpuszczona w wodzie krzemionka, pochodząca z popiołu wulkanicznego, przedostała się do tkanek drzewa i przeobraziła się tam w kryształy.

 

Jezioro Asfaltowe

Jezioro Asfaltowe 16.07.2006 | Ameryka PołudniowaKiedy angielski odkrywca sir Walter Raleigh wylądował na Trynidadzie w Indiach Zachodnich w 1595 roku, był pierwszym Europejczykiem, który usłyszał o Tierra de Brea albo Piche, gdzie znajdują się duże pokłady smoły (bitumenu bądź asfaltu). To dziwne, ale fascynujące miejsce, prawdopodobnie z największymi złożami smoły na świecie, znane jest obecnie jako Trynidadzkie Jezioro Asfaltowe.

 

Jezioro Eyre

Jezioro Eyre 16.07.2006 | Australia i OceaniaJezioro Eyre, w stanie Australia Południowa to właściwie dwa jeziora. Większe to Eyre Północne o długości 120 km i szerokości 70 km. Jest to największe jezioro Australii. Mniejsze to Eyre Południowe o długości 50 km i szerokości 30 km. Jeziora połączone są wąskim kanałem Goyder.

 

Salar de Uyuni

Salar de Uyuni16.07.2006 | Ameryka PołudniowaAltiplano (wysoka równina) jest rozległym płaskowyżem w Andach w Boliwii, położonym powyżej 3 tys. m n.p.m. Najego południowym krańcu znajduje się kilka słonych jezior, utworzonych pod koniec ostatniej epoki lodowcowej (około 10 tys. lat temu), gdy lody stopniały i woda wyparowała.

 

Morze Martwe

Morze Martwe 16.07.2006 | AzjaMorze Martwe jest najniżej położonym i najbardziej zasolonym jeziorem na Ziemi. Jego poweirzchnia znajduje się 392 m p.p.m., a dno jeszcze 398 m niżej. Zwyczajna woda morska zawiera około 3,5 % soli. W Morzu Martwym jest jej siedem razy tyle.

 

Jeziora Natron i Magadi

Jeziora Natron i Magadi16.07.2006 | AfrykaJezioro Natron w Afryce Wschodniej to miejsce lęgowe 3 milionów flamingów małych i 50 tys. czerwonaków europejskich. Jest w przeważajęcej części suche i składa się z warstw węglanu sodowego albo sody, pod którymi gromaszi się cuchnący, czarny szlam.

 

Suche doliny Antarktyki

Suche doliny Antarktyki 16.07.2006 | AntarktydaBezśnieżne i wolne od lodu doliny to nic niezwykłego - chyba że znajdują się w rejonach polarnych. Chociaż niemal cała Antarktyka skuta jest lodem, na jej obszarze znajdują się trzy suche doliny. Leżą one na stałym lądzie kontynentu, na wschód od Lodowca Szelfowego Rossa i noszą nazwy Dolina Taylora, Dolina Wrighta i Dolina Wiktorii.

 

Badlands

Badlands16.07.2006 | Ameryka PółnocnaTę krainę poszarpanych pasm górskich, głębokich wąwozów, wąskich, płasko zakończonych wzgórz i pustyni, która wydaje się rozciągać bez końca, nazwano niezwykle trafnie - Badlands (Złe Ziemie). Zarówno Siuksowie, jak i Europejczycy dali temu obszarowi w swoich językach taką samą nazwę. Leży on w południowo-zachodniej Dakocie i północno-zachodniej Nebrasce (USA). Jest tu niezwykle gorąco.

 

Pustynia Pstra

Pustynia Pstra16.07.2006 | Ameryka PółnocnaOkoło 200 mln lat temu Pustynia Pstra w Arizonia (USA) była szeroką, bagnistą równiną zalewową, ze wzgórzami i górami wulkanicznymi na obrzeżach, na której rosły gigantyczne drzewa iglaste. Zalewy pozostawiły po sobie warstwy mułu, żwiru i popiołów wulkanicznych, z których powstały skały nazywane piaskowcami i łupkami.

 

Pustynia Atakama

Pustynia Atakama16.07.2006 | Ameryka PołudniowaTrudno wyobrazić sobie suszę trwającą nieprzerwanie 400 lat, a jednak coś takiego zdarzyło się w niektórych częściach pustyni Atakama w Chile, uważanej za najbardziej suche miejsce na Ziemi. W 1971 roku na obszary te spadł deszcz, le poprzednio padało tam u schyłku szesnastego wieku.

 

Pustynia Takla Makan

Pustynia Takla Makan16.07.2006 | AzjaTakla Makan to duża, sucha, piaszczysta pustynia w zachodnich Chinach. Wydmy przypominające piramidy wznoszą się tu 300 m ponad otaczającą je równinę, a gwałtowne wichury mogą podnosić trzy razy wyższe ściany piasku. Takla Makan jest mniej więcej wielkości Nowej Zelandii. Mieszkający w tym rejonie ludzie zawsze uważali ją za niebezpieczne miejsce. Nazwa Takla Makan znaczy: wejdź, a już nie wyjdziesz.

 

Zachodni Erg Sahary

Zachodni Erg Sahary 16.07.2006 | AfrykaSahara zajmuje w północnej Afryce obszar 8,5 mln km² i jest największą pustynią świata. Większości z nas Sahara kojarzy się z ruchomymi wydmami, ale w istocie piaski stanowią zaledwie 1/5 jej obszaru. Resztę tworzą nagie żwirowe równiny, kamienne płaskowyże, góry i niziny pokryte solą. Obszary ruchomego piasku zwane są w języku arabskim ergami.

 

Pustynia Namib

Pustynia Namib 16.07.2006 | AfrykaPustynia Namib jest jedną z najstarszych i najbardziej suchych pustyń na Ziemi. Biegnie przez 1400 km wzdłuż wybrzeża Atlantyku, w południowo-zachodniej Afryce, od granicy między Angolą i Namibią do rzeki Oranje. W najszerszym miejscu mierzy 160 km, a najwęższym - tylko 10.

 

Śpiewające wydmy

Śpiewające wydmy 16.07.2006 | AzjaNaukowiec Ralph Bagnold opowiadał, iż podczas swojego pobytu na pustyni usłyszał nagle trwające przez kilka minut dźwięk o niskim natężeniu, tak świdrujący, że zagłuszał ludzką mowę. Dźwięk ten pojawiał się z regyły w zaciszne wieczory następujące po witrznym dniu.

 

Mauna Loa

Mauna Loa 16.07.2006 | Australia i OceaniaWymiary góry Mauna Loa, na wyspie Hawaii, prze jej owalnej podstawie na snie oceanu wynoszą 119 na 85 km. Pod wodą znajduje się 4975 m góry, a jej pozostała część wznosi się na dalsze 4170 m ponad lustro wody.

 

Wulkan Paricutín

Wulkan Paricutín 16.07.2006 | Ameryka Północna20 lutego 1943 roku Dionisio Pilido, farmer z wioski Paricutín w Meksyku ujrzał na swoim poku kukurydzy pojawiającą się w ziemi szczelinę. Nagle rozległ się huk, ziemia zadrzała i wybrzyszyła się. Ze szczeliny zaczął wydobywać sie dym, później pojawiły się języki ognia, od których zajęły się okoliczne drzewa.

 

Góra Fudżi

Góra Fudżi 16.07.2006 | AzjaGóra Fudżi (po japońsku Fudżijama) jest cudem natury i miejscem świętym, czczonym przez buddystów, którzy uważają ją za wrota do innego świata. Krater znany jest pod nazwą Naiin (Świątynia). Fudżijam ma również wielkie znaczenie w pradawnej japońskiej religii shinto. Jej wyznawcy wierzą, że bogowie i duchy (kami) mieszkają w kamieniach i drzewach na zboczach góry.

 

Krakatau

Krakatau16.07.2006 | AzjaPonad milion lata temu w Indonezji na zachód od Jawy powstał stożkowy wulkan. Z upływem lat erupcje zniszczyły wierzchołek góry. Nowe stożki wyrosły ponad powierzchnią morza i utworzyły wyspę Krakatau o wysokości 813 m i długości 9 km.

 

Owernia

Owernia16.07.2006 | EuropaJeśli wejdziesz na szczyt Puy de Dõme w Owernii (1465 m n.p.m.), ujrzysz jeszcze pięćdziesiąt takich szczytów. Puy de Dõme jest jednym z najbardziej znanych stożków wulkanicznych w tej części Masywu Centralnego we Francji.

 

Surtsey

Surtsey16.07.2006 | EuropaIslandia to największy na świecie ląd powstały wskutek działalności wulkanicznej. Jest ona otoczona małymi wysepkami, utworzonymi w ten sam sposób.

 

Wezuwiusz

Wezuwiusz16.07.2006 | EuropaWeziuwiusz wznosi się na wysokość 1277 m nad poziomem Zatoki Neapolitańskiej (Włochy) i jest jedynym aktywnym wulkanem w kontynentalnej Europie. Brzeg krateru ma obwód 1400 m, sam krater osiąga głębokość 216 m, a jego średnica u podstawy wynosi 3 km.

 

Krater Ngorongoro

Krater Ngorongoro 16.07.2006 | AfrykaNgorongoro to wulkan w północnej Tanzanii, wygasły 250 tys. lat, a może nawet 2,5 miliona lat temu. Kiedy był aktywny, erupcje oderwały jego czubek, pozostawiając krater w kształcie misy. Ma on średnicę długości 22 km i jest najwiękdzym kraterem na Ziemi. Jego ściany wznoszą się na wysokość 600 m, licząc od dna doliny.

 

Lodowiec Szelfowy Rossa

Lodowiec Szelfowy Rossa 16.07.2006 | AntarktydaLodowiec Szelfowy Rossa to ogromny, trójkątny pokład lodu, wypełniający niemal całkowicie zatokę u wybrzeży Antarktydy. Jest to największa unosząca się na wodzie bryła lodu na świecie. Szeroka na 800 km i wdzierająca się 970 km w głab lądolodu pokrywa lodowa jest wielkości Francji.

 

Los Glaciares

Los Glaciares 16.07.2006 | Ameryka PołudniowaJezioro Argentino, leżące w Ameryce Południowej niedaleko południowego krańca Andów, jest sceną spektakularnego dramatu, jaki rozgrywa się w naturze. Jezioro zasilane jest przez lodowce spływającej z gór Patagonii. W okolicy tej znajduje się 9 lodowców, nazywanych Los Glaciares.

 

Pokrywa lodowa Vatnajökull

Pokrywa lodowa Vatnajökull16.07.2006 | EuropaVatnajökull jest największą pokrywą lodową w Islandii, często nazywaną krainą lodu i ognia. Ta ogromna masa lodu zajmuje obszar 8420 km², co stanowi około 1/12 powierzchni całego kraju. Niezwykłym zjawiskiem są kryjące się pod powłoką lodową strumienie lawy, kratery wulkaniczne i gorące źródła.

 

Jaskinia Waitomo

Jaskinia Waitomo16.07.2006 | Australia i OceaniaNowozelandzkie świecące robaki to larwa pewnego rodzaju mychówki, które żyje w ciemnych, wilgotnych miejscach. Ogon larwy enituje światło, co pozwala jej zwabić ofiary. Żyje ona w osobliwej pajęczynie, z której zwisają nad wodą lepkie nici. Muszki, zwabione przez światło, zaplątują się w sieci, a wtedy świecące robaki pożerają je.

 

Jaskinie Mulu

Jaskinie Mulu 16.07.2006 | AzjaPark Narodowy Gunung Mulu, leżący na wyspie Borneo w północno-wschodniej części malajskiego stanu Sarawak, jest obszarem występowania bardzo bujnego tropikalnego lasu deszczowego. Na terenie Mulu znajduje się prawdopodobnie największe zagęszczenie jaskiń na świecie, z długimi, wysokimi przejściami i głębokimi szybami.

 

Jaskinie Frasassi

Jaskinie Frasassi 16.07.2006 | EuropaWąwóz Frasassi w Ankonie (Włochy), o długości 3,2 km, wyżłobiony został przez wartko płynącą z Apeninów ku morzu rzekę Sentino. Wąwóz okalają strome wapienne ściany, upstrzone wejściami do grot.

 

Jaskinie lodowe Eisriesenwelt

Jaskinie lodowe Eisriesenwelt 16.07.2006 | EuropaNa południe od Salzburga, w masywie Tennen w Alpach Austriackich, na wysokości 1000 m nad dnem doliny znajduje się wejście do Eisriesenweltu (Świata Lodowych Olbrzymów) - systemu jaskiń o długości przynajmniej 40 km.

 

Jaskinie Mammoth

Jaskinie Mammoth 16.07.2006 | Ameryka PółnocnaNajwiększy na świecie system jaskiń znajduje się na terenie położonego w Stanach Zjednoczonych Parku Narodowego Mammoth Cave, w stanie kentucky, 144 km na południe od miasta Louiville. Europejczycy dotarli do tych jaskiń po raz pierwszy w 1799 roku.

 

Dolina Pomników

Dolina Pomników 16.07.2006 | Ameryka PółnocnaWyobraźcie sobie parę rękawiczek z jednym palcem (tzw. mitenek), skierowanych kciukami ku niebu, wysokich na setki stóp, zbudowanych ze skały o rdzawym kolorze. Są to jedne z wielu wspaniałych form skalnych w Dolinie Pomników, leżącje na granicy między stanami Utah i Arizona w USA.

 

Masyw Roraima

Masyw Roraima 16.07.2006 | Ameryka PołudniowaWyżyny Wenezueli i kraje leżące na wschód od nich tworzą po północnej stronie Amazonii wielki półokrąg gór stołowych. W miejscu, gdzie stykają się granice trzech państw - Wenezueli, Brazylii i Gujany - leżą największe z nich, zwane masywem Roraima. £ańcuch ten, osiągający wysokość 2810 m, wznosi się na równinie jak dziób wielkiego statku.

 

Wierzchołki Paine

Wierzchołki Paine16.07.2006 | Ameryka PołudniowaAndy w Ameryce Południowej to łańcuch zbudowany z granitu pokrytego warstwą łupków. W niekórych miejscach, na skutek ruchów we wnętrzu ziemi, masy znajdującego się pod jej powierzchnią granitu zastały wypchnięte w postaci słupów na powierzchnię. Działanie lodowców spowodowało erozję tych formacji. Obecnie są to wieże skalne o zaokrąglonych szczytach i stromych, czasami nawet pionowych ścianach.

 

Czekoladowe Wzgórza

Czekoladowe Wzgórza16.07.2006 | AzjaJeżeli wierzyć w legendę opowiadana przez mieszkańców wyspy Bohol na Filipinach, okrągłe wzgórza położone w cantrum wyspy to łzy olbrzyma Arogo, który wylał je, kiedy jego ukochana o imieniu Aloya, nie odwzajemniwszy jego uczucia, zachorowała i umarła.

 

Mount Everest

Mount Everest16.07.2006 | AzjaHimalaje zostały uformowane w ciągu kilku ostatnich milionów lat. Po rozpadnięciu się pierwotnego wielkiego kontynentu półkuli północnej - Laurazji, Indie zaczęły z wolna przemieszczać się na północ, w kierunku Azji, i w końcu zderzyły się z nią. Dno morskie między dwoma płytami zostało zgniecione i wypiętrzone. Na północnym obrzeżu Indii uformowały się góry.

 

Karakorum

Karakorum16.07.2006 | AzjaKarakorum to potężny łańcuch górski, biegnący równolegle do Himalajów. Rozciąga się na przestrzeni 800 km, przez terytoria północnej Indii i Pakistanu. Karakorum znaczy po turecku czarne rumowisko skalne, co jest dość zaskakującym określeniem dla tych skrzących się w słońcu, pokrytych śniegiem szczytów.

 

Góry Elburs

Góry Elburs 16.07.2006 | AzjaMorskie i lądowe granice Iranu strzeżone są prawie na całej długości przez góry. Wspaniały, pokryty śniegiem stożek Demawend (5604 m n.p.m.), będący wulkanem o nieznacznej aktywności, jest najbardziej znanym, a zarazem najwyższym szczytem w górach Elburs - masywaie o długości 900 km, leżącym na poludnie od Morza Kaspojskiego i biegnącym przez terytorium północnego Iranu.

 

Matterhorn

Matterhorn16.07.2006 | EuropaPierwszą zakończoną powodzeniem wyprawę na Matterhorn poprowadził w roku 1865 angielski alpinista Edward Whymper. To pierwsze udane wejście miało jednak gorzki posmak. Czterech spośród siedmiu uczestników ekspedycji zginęło, kiedy urwałą się lina i odpadli ze ściany północnej. Ciała jednego z alpinistów nigdy nie odnaleziono.

 

Staffa

Staffa16.07.2006 | EuropaDookoła małej wyspy o nazwie Staffa, leżącej u zachodnich wybrzeży Szkocji, znajdują się niezwykłe bazaltowe kolumny. Około 70 mln lat temu skały te zostały wypiętrzone przez ruchy wulkaniczne, a następnie uległy erozji. Kolumny są w ogromnej większości sześciokątne i ściśle do siebie przylegają. Wyglądają jak piszczałki organów. Niektóre mają 40 m wysokości.

 

Masyw Ruwenzori

Masyw Ruwenzori16.07.2006 | AfrykaMasyw Ruwenzori powstał 2 miliony lat temu. Jest to łańcuch górski o długości 125 km, biegnący wzdłuż granicy kongijsko-ugandyjskiej. W języku miejscowego plemienia Ruwenzori znaczy zaklinacz deszczu. jest to rzeczywiście bardzo wilgotne i mgliste miejscel, gdzie chmury przykrywają wierzchołki gór przez 300 dni w roku.

 

Góry Ahaggar

Góry Ahaggar 16.07.2006 | AfrykaGóry Ahaggar (albo Hoggar) w Algierii leżą w sercu Sahary, ok.1500 km na południe od Algieru. Wznoszą się na wysokość 303 m n.p.m. (góra Tahat). Wyrastają ze skalistego płaskowyżu, sięgającego 2000 m. Masyw Ahaggar zbudowany jest ze skał liczących 2 mln lat i jest częścią starego łożyska skalnego kontynentu afrykańskiego.

 

Amfiteatr

Amfiteatr16.07.2006 | AfrykaOgromne półkole płasko zakończonych klifów w Królewskim Parku Narodowym Natal w Republice Południowej Afryki nazwano Amfiteatrem. Klify wznoszą się tu na wysokość 1500 m, na końcach osiągają nawet 3000 m.

 

Gigantyczne sekwoje

Gigantyczne sekwoje 16.07.2006 | Ameryka PółnocnaNa terenie USA występują dwa gatunki wiecznie zielonych drzew iglastych, zwanych sekwojami. Sekwoja wiecznie zielona (Sequoia sempervirens) to najwyższe spośród żyjących na Ziemi drzew. Występuje na niewielkim obszarze, obejmujące środkowe wybrzeże Kalifornii i centralny Oregon.

 

Deszczowy las Amazonii

Deszczowy las Amazonii 16.07.2006 | Ameryka PołudniowaDeszczowe lasy występują na obszarach tropikalnych w okolicach równika. Intensywne opady powodują szybki i bujny wzrost roślinności. Deszczowy las Amazonii jest największym lasem tropikalnym na świecie i zajmuje powierzchnię 7 milionów km², od niższych partii Andów do brazylijskiego wybrzeża Atlantyku.

 

Wielki Kanion Kolorado

Wielki Kanion Kolorado 16.07.2006 | Ameryka PółnocnaWielki Kanion jest jednym z najwspanialszych cudów natury na ziemi. Stanąć na jego krawędzi i podziwiać jego ogrom i oszałamiające piękno to niezapomniane przeżycie. Długość kanionu wynosi 443 km, a jego szerokość waha się od 200 m do 29 km. Maksymalna głębokość kanionu (w Granitowym Wąwozie) wyznosi 1,6 km.

 

Dolina Śmierci

Dolina Śmierci 16.07.2006 | Ameryka PółnocnaDolina Śmierci to głęboki pas pustyni, ciągnący się przez południowo-wschodnią Kalifornię (USA). Jest to najgorętszy i najbardziej suchy rejon w Ameryce Północnej, a jego najniżej położony punkt (82 m p.p.m.) to największe obniżenie na obszarze obu Ameryk. Skały, z mieniącymi się w słońcu jak tęcza minerałami sprawiają, że teren ten jest olśniewająco piękny.

 

Fiord Milford

Fiord Milford16.07.2006 | Australia i OceaniaFiord Milford na Wyspie Południowej w Nowej Zelandii wdziera się na 20 km w głąb lądu. Jest to urocze miejsce pełne stromych klifów, opadających dolin, wodospadów, bujnych lasów i mieniących się tęcz. Okolica jest bardzo wilgotna, na każde trzy dni przypada jeden albo dwa z opadami.

 

Kanion Colca i Dolina Wulkanów

Kanion Colca i Dolina Wulkanów16.07.2006 | Ameryka PołudniowaKanion Colca w peruwiańskich Andach wygląda jakby został wycięty z gigantycznym nożem. Jest to najgłębszy wąwóz świata. Ośnieżone białe szczyty, często ukryte w chmurach, wyrastają 3,2 km ponad dno doliny. Rzeka Colca, dzika i bagnista w porze deszczowej, wije się pośród wygasłych wulkanów, rozrzuconych wzdłuż dna doliny.